Οκτώβρης: “Μια υπενθύμιση για το τι αξίζει”
Οκτώβρης: Μια υπενθύμιση για το τι αξίζει
Απώλεια, προσδοκία, επανασύνδεση, νέα αρχή
Κάθε φθινόπωρο, όταν οι μέρες μικραίνουν και η ατμόσφαιρα γεμίζει με μια ήρεμη διάθεση, πολλοί άνθρωποι νιώθουν την ανάγκη για μια εσωτερική παύση. Αυτή η εποχή γίνεται αφορμή για να σταθούμε λίγο πιο ήσυχα, να εστιάσουμε σε όσα πραγματικά έχουν σημασία στη ζωή μας. Ίσως επειδή ο Οκτώβρης συχνά συνδέεται με την ψυχική υγεία και την αυτοφροντίδα, ή επειδή η μετάβαση της φύσης ενισχύει την ανάγκη για εσωτερική επανασύνδεση.
Για αρκετούς, αυτή η περίοδος αποτελεί μια ευκαιρία για ενδοσκόπηση και ανανέωση. Είναι μια στιγμή να επαναπροσδιορίσουμε τις προτεραιότητές μας, να σταθούμε απέναντι στις καθημερινές απαιτήσεις με περισσότερη ειλικρίνεια, φροντίδα και αισιοδοξία. Η ανανέωση δεν αφορά μόνο το σώμα ή τις εξωτερικές συνθήκες, αλλά και τον τρόπο που επιλέγουμε να υπάρχουμε και να σχετιζόμαστε με τον εαυτό μας και τους άλλους. Κάθε φθινόπωρο μπορούμε να αναρωτηθούμε: Τι έχει αληθινά αξία για εμάς;
Υπάρχουν στιγμές στη ζωή όπου οι ρόλοι και οι ευθύνες που αναλαμβάνουμε — ως γονείς, σύντροφοι, επαγγελματίες ή φίλοι — μπορεί να μας απομακρύνουν από τον εαυτό μας. Αυτή η απομάκρυνση δεν γίνεται απαραίτητα με δραματικό τρόπο, αλλά συχνά έρχεται σιωπηλά, μέσα από τη ρουτίνα και τις απαιτήσεις της καθημερινότητας. Είναι σημαντικό να θυμόμαστε τι μας συγκινεί, τι μας δίνει κίνητρο και τι μας συνδέει βαθύτερα με τη ζωή.
Έρχονται περίοδοι στη ζωή κάθε ανθρώπου όπου η οικογένεια και οι σχέσεις μοιάζουν σταθερές, γεμάτες ζεστασιά και αίσθημα ενότητας. Οι κοινές στιγμές, οι συναντήσεις, ακόμα και οι μικροδιαφωνίες, συνθέτουν ένα πλαίσιο ασφάλειας και στήριξης. Όμως, μια ξαφνική απώλεια ή μια σημαντική αλλαγή μπορεί να προκαλέσει ρωγμές σε αυτό το σύστημα, αποκαλύπτοντας την ευθραυστότητά του. Τότε, παλιές διαφορές μπορεί να έρθουν στην επιφάνεια, οι ρόλοι να αναδιαμορφωθούν και οι σχέσεις να δοκιμαστούν. Σε τέτοιες στιγμές, διαπιστώνουμε πόσο σημαντική είναι η παρουσία ορισμένων ανθρώπων που λειτουργούν ως συνδετικός κρίκος και πόσο εύκολα μπορεί να αλλάξει η δυναμική μιας ομάδας όταν αυτοί λείψουν. Τα λόγια και οι πράξεις αποκτούν βαρύτητα, και η ανάγκη για κατανόηση, στήριξη και συγχώρεση γίνεται πιο έντονη.
Αυτές οι στιγμές της ζωής, φέρνει ένα αίσθημα απομάκρυνσης ή αποξένωσης στις σχέσεις μας. Δεν είναι πάντα η ίδια η απώλεια μιας σχέσης που πονά, όσο η αίσθηση ότι έχει χαθεί η αμοιβαιότητα και η αίσθηση του «μαζί». Συχνά αυτές οι αλλαγές δεν έρχονται με έντονο τρόπο, αλλά με μια σιωπηλή απόσταση, ματιές που αποφεύγονται και μια σταδιακή απομάκρυνση που μας κάνει να νιώθουμε ότι χάνουμε όχι μόνο τους άλλους, αλλά και τμήματα του εαυτού μας που υπήρχαν μέσα στις σχέσεις αυτές.
Σε τέτοιες περιόδους, η αναζήτηση νοήματος και ισορροπίας αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Μια φράση που συχνά επαναλαμβάνεται είναι πως η “σοφία βρίσκεται στην κατανόηση του συνόλου και όχι μόνο στο άτομο”. Η φροντίδα, η στήριξη και η αλλαγή είναι συλλογικές διαδικασίες και όχι ατομικές προσπάθειες.
Η συστημική προσέγγιση μας βοηθά να δούμε τη ζωή σαν ένα δίκτυο σχέσεων, όπου κάθε αλλαγή επηρεάζει το σύνολο. Μέσα από παρατήρηση, ενδοσκόπηση και αναγνώριση μοτίβων, μπορούμε να κατανοήσουμε καλύτερα τις δυναμικές και να βρούμε χώρο για αποδοχή και επανασύνδεση, παραμένοντας ανοιχτοί στη ροή των πραγμάτων.
Κάποιες πρακτικές που ενισχύουν αυτή τη διαδρομή είναι η χαρτογράφηση των σχέσεων μας, η ενδοσκόπηση σχετικά με το πώς βλέπουμε και βιώνουμε τις σχέσεις, η αναδρομή σε στιγμές που μας έδωσαν αξία και κίνητρο, καθώς και η εσωτερική τοποθέτηση, δηλαδή η αναγνώριση του ποιος βρίσκεται κοντά μας και ποιος έχει απομακρυνθεί. Μέσα από αυτά, αναγνωρίζουμε τόσο τις απώλειες όσο και τις νέες ευκαιρίες που δημιουργούνται.
Η προσδοκία είναι ένα στοιχείο που συνοδεύει την απώλεια: η ελπίδα ότι ίσως κάποια στιγμή τα πράγματα θα βελτιωθούν ή οι σχέσεις θα ξαναβρούν τον δρόμο τους. Η ψυχική ισορροπία, όμως, έγκειται στη δυνατότητα να σταθούμε και στα δύο ενδεχόμενα — στην επανασύνδεση ή στην παραδοχή της αλλαγής — χωρίς να εξαρτάμε την εσωτερική μας γαλήνη από το αποτέλεσμα, αλλά από την πρόθεσή μας να συνεχίζουμε να φροντίζουμε και να κρατάμε ανοιχτό χώρο για το νέο.
Κάθε νέα αρχή δεν έρχεται για να αντικαταστήσει το παλιό αλλά για να δώσει συνέχεια και να δείξει ότι η ζωή συνεχίζεται και μεταμορφώνεται. Οι αλλαγές μπορούν να μας οδηγήσουν σε νέα μονοπάτια, νέες σχέσεις και συνεργασίες που φέρνουν έμπνευση και αίσθηση δημιουργίας.
Η εποχή του Οκτώβρη, ως μήνας αλλαγής και αναστοχασμού, προσφέρει μια ευκαιρία να αναλογιστούμε τι αξίζει στη ζωή μας, να θέσουμε νέες προθέσεις και να δώσουμε χώρο στις αξίες που μας στηρίζουν. Μέσα από τελετουργικά, ερωτήσεις και ενδοσκόπηση, μπορούμε να καλλιεργήσουμε την ψυχική μας υγεία, να αναγνωρίσουμε την εσωτερική μας διαδρομή και να δεχτούμε πως κάθε χρονιά μάς δίνει την ευκαιρία να επιλέξουμε ξανά τι είναι σημαντικό για εμάς.
Η ψυχική υγεία δεν αποτελεί έναν τελικό προορισμό, αλλά μια συνεχή διαδρομή που αξίζει να τη διανύουμε με αλήθεια, ελπίδα, και αλληλεγγύη — μαζί με τους ανθρώπους που μας στηρίζουν και μας εμπνέουν.